ده‌نمک؛ پایگاه و مهد تعزیه شهرستان آرادان

میراثی ۱۵۰ ساله در سایه‌ی ارادت                                                                                      به گزارش خبرنگار سیاسی پایگاه خبری تحلیلی باآرادان  به گفته حاج مرتضی نمکی، از تعزیه‌گردانان پیشکسوت ده‌نمک، سنت تعزیه‌خوانی در این روستا قدمتی ۱۵۰ ساله دارد. روایتی شنیدنی از گذشته ده‌نمک وجود دارد که نشان‌دهنده عمق عشق اهالی به سیدالشهدا (ع) است؛ تا اوایل دهه ۱۳۴۰ خورشیدی که حسینیه کنونی مسقف نبود، مردم روستا در آیینی سنتی به نام «چادرکشی»، چند روز مانده به محرم چادر بزرگی بر روی دیوارهای حسینیه می‌کشیدند تا فضایی برای برپایی تعزیه مهیا شود. بعدها، همین عشق و همت مردم بود که به ساخت حسینیه‌ی کنونی انجامید. #### فراتر از مرزهای شهرستان؛ درخشش در تهران گروه تعزیه‌خوانی ده‌نمک که متشکل از هنرمندان بومی و باسابقه است، توانمندی هنری خود را به اثبات رسانده است. این گروه نه‌تنها در ایام محرم در روستاهای پیرامون نظیر «رامه» و «لاسگرد» به اجرای مجالس تعزیه می‌پردازد، بلکه با حضور در فرهنگسراهای مطرح تهران، از جمله فرهنگسرای خاوران و فرهنگسرای اشراق، بارها هنر تعزیه را در پایتخت نیز به نمایش گذاشته است. این حضورِ فرامنطقه‌ای، گواهی بر اصالت و مهارتِ این گروه است. #### تقویم مجالس و احیای سنت‌های اصیل مجالس تعزیه ده‌نمک، تقویمی منظم و سنتی دارد: * روز هفتم: شهادت حضرت قاسم (ع) یا حر بن ریاحی. * روز هشتم: شهادت حضرت علی‌اکبر (ع). * روز تاسوعا: شهادت حضرت عباس (ع). * روز عاشورا: شهادت حضرت امام حسین (ع). علاوه بر محرم، این آیین در ایام شهادت حضرت علی (ع)، ۲۸ صفر و ایام فاطمیه نیز با شور و حرارت خاصی برپا می‌شود. در پایان هر مجلس، اهالی با سفره‌های نذری از عزاداران و میهمانان پذیرایی می‌کنند؛ سفره‌هایی که در آن، بازخوانی و احیای «اطعام فراموش‌شده» و سنت‌های کهن آشپزی محلی، جلوه‌ای ویژه به این آیین می‌بخشد و پیوند میان نسل قدیم و جدید را مستحکم‌تر می‌کند. #### ضرورتِ ثبت ملی برای حفظ یک میراث تعزیه در ده‌نمک، چیزی فراتر از یک نمایش مذهبی است؛ این آیین، شناسنامه فرهنگی و هویت دینی مردم این دیار است که طی ۱۵۰ سال سینه به سینه منتقل شده است. با توجه به اصالت، استمرار و نقش فعال این گروه در معرفی هنر تعزیه در سطح کشور (حتی در مراکز هنری تهران)، ثبت این آیین در فهرست آثار معنوی (ناملموس) کشور یک ضرورت انکارناپذیر است. ثبت ملی این میراث گرانبها، نه‌تنها گامی در جهت صیانت از این هنرِ اصیل است، بلکه ادای دینی به هنرمندان آیینی ده‌نمک خواهد بود که سال‌ها با اخلاص، چراغ تعزیه و سنت‌های اصیل اطعام را در این دیار روشن نگاه داشته‌اند. علیرضا شاه حسینی تاسوعای ۱۴۰۵